[Thiên cổ hận] Thoa đầu phượng

Bài từ Thoa Đầu Phượng được Lục Du sáng tác trong một hoàn cảnh đặc biệt:

Ban đầu Lục Du lấy người em họ (con cậu) là Đường Uyển, hai người rất tâm đầu ý hợp, nhưng thân mẫu của Lục Du lại không ưa Đường Uyển, lại nghe thêm những lời gièm pha nên bà buộc hai người phải ly hôn.

Về sau, Lục Du lấy Vương Thị, Đường Uyển cũng tái giá, lấy Triệu Sĩ Trình. Mấy năm sau, vào mùa xuân, hai người tình cờ cùng đi chơi vườn Thẩm, ngẫu nhiên gặp nhau. Đường Uyển lấy tình anh em họ, gửi rượu và dã vị mời Lục Du. Lục Du vô cùng thương cảm, vung bút đề lên bức tường trong vườn Thẩm bài Thoa Đầu Phượng này.

Đường Uyển sau khi đọc được bài này trong lòng rất đau khổ, làm một bài từ cũng theo điệu Thoa Đầu Phượng họa lại. Sau đó nàng đau buồn, lâm trọng bệnh mà qua đời.

Lục Du hay tin như sét đánh ngang tai, mấy phen khóc đến chết đi sống lại. Từ đó về sau, cái tên Đường Uyển đã trở thành một đề tài quen thuộc trong sáng tác văn chương của Lục Du. Mãi đến khi 84 tuổi ông vẫn không quên người vợ này, người tri kỷ lúc đầu của mình. Người đời đánh giá đây chính là một mối tình “thiên cổ hận”.

***

Đầu tiên là bài Thoa đầu phượng do Lục Du sáng tác:

釵頭鳳

紅酥手,
黃滕酒,
滿城春色宮牆柳。
東風惡,
歡情薄。
一懷愁緒,
幾年離索!
錯!錯!錯!

春如舊,
人空瘦,
淚痕紅浥鮫綃透。
桃花落,
閒池閣。
山盟雖在,
錦書難托。
莫!莫!莫!

Hán việt:
Thoa đầu phượng

Hồng tô thủ,
Hoàng đằng tửu
Mãn thành xuân sắc cung tường liễu.
Đông phong ác,
Hoan tình bạc,
Nhất hoài sầu tự,
Kỷ niên ly tác.
Thác! Thác! Thác!…

Xuân như cựu,
Nhân không sấu,
Lệ ngân hồng ấp giao tiêu thấu.
Đào hoa lạc,
Nhàn trì các.
Thệ hải minh sơn tuy tại,
Cẩm thư nan thác
Mạc! Mạc! Mạc!…
~Lục-Du~

Dịch:
Thoa đầu phượng

Tay mềm yếu,
Rượu Hoàng Đằng
Thành xuân sắc, liễu xanh tường
Gió đông ác,
Ân tình bạc
Nỗi lòng buồn bã,
Tháng năm tan tác
Sai! Sai! Sai!

Xuân như cũ,
Người hao gầy
Khăn lụa hồng đẫm lệ hoen
Hoa đào rơi,
Bến vắng lặng
Núi thề còn đây,
Thư tình khó đề
Đừng! Đừng! Đừng!
(@quan4.net)

Còn đây là Thoa Đầu Phượng do Đường Uyển sáng tác:

釵頭鳳

世情薄,
人情惡,
雨送黃昏花易落。
曉風乾,
淚痕殘。
欲箋心事,
獨語斜闌。
難!難!難!

人成各,
今非昨,
病魂曾似秋千索。
角聲寒,
夜闌珊。
怕人尋問,
咽淚妝歡。
瞞!瞞!瞞!

Hán việt:
Thoa đầu phượng

Thế tình bạc,
Nhân tình ác,
Vũ tống hoàng hôn hoa dị lạc.
Hiểu phong càn,
Lệ ngân tàn.
Dục tiên tâm sự,
Độc ngữ tà lan.
Nan! Nan! Nan!

Nhân thành các,
Kim phi tạc,
Bệnh hồn tằng tự thu thiên tác.
Giác thanh hàn,
Dạ lan san.
Phạ nhân tầm vấn,
Yết lệ trang hoan.
Man! Man! Man!

Dịch:
Thoa đầu phượng

Đời bạc bẽo,
Nhân tình ác
Mưa tiễn hoàng hôn hoa tan tác
Gió khô khan,
Lệ đã cạn
Tâm sự muốn ngỏ,
Độc thoại miên man
Khó! Khó! Khó!

Người phiêu bạc,
Nay đã khác
Tựa tơ lòng thắt tâm can
Tiếng tù vang,
Đêm sắp tàn
Sợ người vấn hỏi,
Nuốt lệ giả vui
Giấu! Giấu! Giấu!
(@quan4.net)

Còn có một số bài dựa từ ý thành thơ sau:

Đôi tay mềm mại trắng hồng,
Trao ta ly rượu Hoàng-Đằng ngát hương.
Thành xuân, liễu biếc bên tường.
Gió đông ác nghiệt có thương ai nào,
Ân tình bạc bẽo làm sao!
Mối sầu ôm mãi chừng nào mới nguôi.
Bao năm xa cách nhau rồi.
Sai! sai! sai quá đi thôi! các người…
Xuân như cũ, vẫn xanh tươi,
Nỗi buồn còn đó và người ốm đi.
Lụa hồng ngấn lệ còn ghi.
Lầu không, ao vắng, người đi xa rồi.
Hoa đào lả tả rụng rơi,
Minh sơn thệ hải bao lời tạc ghi.
Bức thư gấm khó gửi đi.
Đừng, đừng, đừng có gửi chi cho phiền…

(Anh-Nguyên@vnthuquan.net)

Tay xinh gửi rượu hoàng đằng,
Đầy thành xuân sắc, bền tường liễu xanh.
Gió đông ác nghiệt đã đành,
Ai hay bạc cả ân tình vì đâu.
Lòng riêng đeo nặng mối sầu,
Bao năm xa cách đơn cô một mình.
Sai! Sai! Sai! Xót xa tình.
Người ơi, gầy võ dáng hình vì xuân
Lụa hồng thấm ngấn lệ hoen,
Hoa đào rơi rụng lầu xuân vắng người.
Minh sơn thệ hải bao lời,
Mà phong thư gấm gởi người được đâu.
Thôi đừng phiền lụy chi nhau.

(từ Nguyễn Thị Bích Hải@thivien.net)

Hiểu sự tình đã đau, đọc thơ đã sầu huống chi nghe nhạc lòng càng quặn xót…

hay

3 responses to “[Thiên cổ hận] Thoa đầu phượng

  1. Pingback: Tương tư thành tro – Chương 5 – Chú thích | selenblu

  2. Pingback: Tương tư đã hóa tro tàn – Chương 5 – Chú thích « Tương tư đã hóa tro tàn…

  3. Pingback: Loạn thế lưu phong chương 19 « Phong Nhã Lâu

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s